Bjørnson i Bergen - politihkar, diktačálli ja teáhterbargi
Bjørnson i Bergen - politihkar, diktačálli ja teáhterbargi
Dušše 25 jahkásažžan vižžojuvvui Bjørnson Bergenii teáhterhoavdan, Ole Bullis. Orus Bergen lei stuorra mearkkašupmi nuorra Bjørnsonii. Son vuostálasttii hui garrasit gávpoga njunušolbmuid. 1858:s son maiddái álggii doaimmaheaddjin Bergenspostenii, ja ovdal válggaid 1859:s son áŋgirušai garrasit daid evttohasaid beales geat dáhtto vuostálastit ruoŧa politihkalaš deaddima. Bergensápmelaččat movttiidahttojedje, ja buot sin evttohasat geat ožžo sin doarjaga, válljejuvvojedje Stuoradiggái.
17.miessemánu 1859. - álbmotfeasta mas ii leat buohtastahtti
Earret eará válljejuvvui Bjørnson maiddái 17 jođiheaddjin. mai‑komiteen i Bergen. Dás lei Bjørnsonain čielga áigumuš: ávvudeapmi galggai sihke čuvgehit álbmoga vuođđolágaid jurdagiidda ja addit gávpogii fiinna ávvodoaluid. Go borgárgoddi vulggii árrat iđđedis Ole Bull ja Bjørnstjerne Bjørnsona jođihemiin, de čohkkejedje sii eanemus olbmuid go goassege ovdal ledje oaidnán Bergenis. Prosešuvdna manai gávpoga stuorra osiid čađa ovdal go nogai Engen tribunála luhtte.
Sártni maid bergenalaččat eai goassege vajálduhttán
Dáppe doalai Bjørnson jáhkkimis iežas vuosttaš stuora almmolaš sártni. Ieš teaksta lea dál láhppon, muhto sii geat oidne dan čilgejedje ahte son čuoččui "dego beaivvášalmmái" ja su jietna golggai nu čabui ahte ballán olbmuin. Son muitalii man dehálaš lea ávvudit beaivvi ja loktii ovdan Vuođđolága symbolan friddjavuođas ja iehčanasvuođas. Reakšuvdna lei hirpmus - láđđebiktasat gahčče, nissonolbmot bálkestedje liđiid, ja illudit lei nu ollu ahte ii oktage háliidan heaitit.
Ávvudeamit, lávlagat ja riiddut
Sártni maŋŋá joatkašuvai ávvudeapmi konsearttaiguin gos gávpoga koarat lávlo našunálalávlagiid, earret eará Bjørnstjerne Bjørnsona ođđa diktema. Bjørnson ja Ole Bull gaskasaš ovttasdoaibman dán beaivvi lea maŋŋá leamaš myhtaid ja spekulašuvnnaid fáddá, erenoamážit dan ektui ahte gii dat duođas organiserii ávvudoaluid. Muhtin gáldot čuoččuhedje ahte Bull biehttalii čájeheames maŋŋil go Bjørnson lei ožžon menddo olu rámi, ja earát fas biehttaledje dán ja čuoččuhedje ahte dát lei njulgestaga bergenlaš šláttardeapmi.
Loahpas eahkedis čuojahii Bull, ja beaivvi loahpahedje čuovggačájehemiin Fløyen báikkis.
Farvel til Bergen
Go Bjørnson guđii Bergen čakčat 1859 de sus lei váldojuvvon eret teáhterdirektevravirgi, muhto son guđii luottaid gávpogii, sihke teáhterhoavdan, journalistan, politihkalaš agitáhtorin ja diktačállin. Máŋga su dehálaš nuoraidčállosa almmuhuvvojedje dán áigodagas Bergen-aviissa bokte. "Arne" lei okta sis. Son čálii maid Bergenii vuosttaš veršuvnna das mii maŋŋil šattai min álbmotlávllan "Ja vi elsker".
